Trong một mối quan hệ cá nhân hay tập thể, niềm tin và giá trị sống là thước đo của việc các mối quan hệ này có thể hòa hợp với nhau hay không. Vợ chồng có thể hòa hợp với nhau hay không, nhân viên có thể đi cùng công ty lâu dài hay không đều phụ thuộc vào điều đó, nhưng chúng ta ít khi để ý đến nó.

Vì lẽ đó, khi chúng ta nghĩ rằng một người nói chuyện hợp với mình, thấy rằng họ có bề ngoài có vẻ hợp với mình, phong cách cũng hợp, thì chúng ta yêu họ. Khi đang yêu nhau, chúng ta nhận thấy giữa ta và họ có những khía cạnh chưa hòa hợp, ta nghĩ rằng lúc cưới nhau về sẽ thay đổi được nhau. Nhưng thật ra không phải. 

Nếu như đã xác định sẽ lấy nhau, bạn đừng bao giờ nghĩ rằng khi cưới về, mình sẽ thay đổi người kia. Bởi vì niềm tin và giá trị sống được xây dựng dựa trên những trải nghiệm của người đó trong cuộc sống. Nếu như muốn một người thay đổi về niềm tin và giá trị sống, người đó cần phải có một cú sốc nào đó trong cuộc đời để thay đổi hoàn toàn tất cả những gì họ đã nghĩ và đã thấy trong cuộc sống này. 

Vì vậy, dễ thấy rằng thay đổi niềm tin và giá trị sống của một người không hề dễ dàng. Nên nếu đã xác định sẵn rằng họ khác chúng ta về những khía cạnh như vậy, tốt hơn hết ta nên suy nghĩ kỹ xem mình có chấp nhận được người đó hay không. Nếu may mắn, chúng ta sẽ thay đổi được nhau, nhưng đừng kỳ vọng rằng họ sẽ yêu ta nhiều đến mức khi cưới nhau về, họ sẽ vì gia đình và con cái mà hy sinh để thay đổi. Chuyện đó sẽ không xảy ra.

Như đã nói, nền tảng của niềm tin và giá trị sống không phải trong tích tắc mà hình thành ngay, mà được xây dựng qua tháng năm bằng tất cả những trải nghiệm trong cuộc sống. Giá trị cá nhân là điều rất khó để thay đổi, nhưng thường thì lúc yêu nhau, thay vì tìm hiểu về niềm tin và giá trị sống của nhau, chúng ta chỉ quan tâm xem họ có hài lòng với mình hay không, có phải là hình mẫu lý tưởng của mình hay không. Trên thực tế, ai càng có nhiều hình mẫu lý tưởng lại càng lấy người không giống hình mẫu lý tưởng của mình. Vì vậy, nếu chúng ta muốn đồng hành với nhau thì nên tìm hiểu về niềm tin và giá trị sống của nhau.

Khi muốn hợp tác cùng mở công ty, chúng ta cũng nên xét về niềm tin và giá trị sống. Đừng vì nghĩ rằng họ có chung ý tưởng với ta thì ta nên kết hợp làm ăn với họ, sẽ rất dễ thất bại. Chẳng hạn, nếu một người chỉ tập trung vào chuyện kiếm tiền, một người thì ưu tiên cho việc tạo ra giá trị cho xã hội và không ưu tiên chuyện kiếm tiền lắm, chắc chắn sẽ có mâu thuẫn giữa hai người.

Vì vậy nếu như chúng ta làm một điều gì đó và cần phải gắn bó lâu dài với người khác, ta cần phải tìm hiểu niềm tin và giá trị sống của họ. Đừng nghe những gì họ nói mà hãy nhìn những gì họ làm, ta sẽ thấy được điều đó. Khi tuyển nhân viên cho công ty cũng vậy. Kỹ năng và kiến thức đương nhiên là điều quan trọng, nhưng bên cạnh đó, để tuyển được những vị trí quan trọng trong công ty, ta cần tìm hiểu xem người đó có chung niềm tin và giá trị sống với mình hay không. 

Ngược lại, khi tìm việc, chẳng ai thích nhảy việc cả, ai cũng muốn mình gắn bó lâu dài với công ty, nhưng chúng ta thường chỉ nhìn vào mô tả công việc, lương và chế độ đãi ngộ rồi đi làm. Ít khi ta quan tâm đến tầm nhìn, sứ mệnh của công ty là gì, CEO của công ty là ai, tính cách ra sao, ty hoạt động thế nào. Văn hóa công ty là do con người xây dựng nên mà có, nên nếu chúng ta bước vào mà không phù hợp, sẽ rất khó tiến xa cùng nhau.

Khi bạn tìm hiểu trước về văn hóa, giá trị của một tập thể hay một mối quan hệ nói chung, bạn sẽ dễ dàng tiếp xúc và hòa hợp với mọi người hơn, công việc của bạn cũng sẽ trôi chảy hơn rất nhiều. Nếu hai bên nhận ra rằng mình không phù hợp với nhau thì cũng sẽ bên không làm mất thời gian của nhau. Khi đã đi cùng nhau lâu dài, chúng ta phải thẳng thắn với nhau thì mới cùng làm việc được. Niềm tin và giá trị sống là điều cực kỳ quan trọng để một mối quan hệ bất kỳ có thể gắn bó với nhau. Đó là những điều rất sâu sắc mà ít người nhận ra.